Drugi List do Tymoteusza (II)

Tematyka listu

Drugi List św. Pawła do Tymoteusza, jak wspomnieliśmy w poprzednim artykule, wydaje się być ostatnim pismem Apostoła i dlatego przyjmuje formę listu pożegnalnego lub — jak niektórzy wolą — jego testamentu. Pisany jest u kresu życia Pawła, być może z pomocą wiernego ucznia, Łukasza Ewangelisty, o którym Apostoł wyraźnie stwierdza: „tylko Łukasz jest ze mną” (4,11).

Drugi List do Tymoteusza (I)

… zamiast wstępu

Drugi List do Tymoteusza jest prawdopodobnie ostatnim pismem Pawłowym, stąd ma charakter testamentu duchowego Apostoła. Paweł już po raz drugi przebywa w więzieniu rzymskim, jest traktowany niemal jak przestępca i „złoczyńca”, hōs kakūrgos (2,9), doświadcza osamotnienia, gdyż prawie wszyscy jego uczniowie opuścili go, „umiłowawszy ten świat” (4,10). Ponieważ czuje zbliżającą się powoli śmierć, prosi usilnie Tymoteusza (i to dwukrotnie, 4,9.21) o rychłe przybycie do niego, jeszcze przed nastaniem pory zimowej. 

List do Tytusa

Wprowadzenie

We wspólnocie na Krecie, której z mandatu Pawła Apostoła przewodził Tytus — jeden spośród jego umiłowanych uczniów i współpracowników — pojawiło się wielu fałszywych nauczycieli, szerzących różne błędne nauki, niebezpieczne dla rozwoju tej młodej gminy chrześcijańskiej. Paweł kieruje zatem do Tytusa list o charakterze duszpasterskim, aby wskazać mu pewne środki zaradcze i kierunki odpowiedniego wobec nich postępowania.

Miłosierdzie - podstawy biblijne

Konferencja wygłoszona w ramach biblijnych spotkań formacyjnych Klubu Inteligencji Katolickiej

Uwagi wstępne

Bezpośrednim motywem wygłoszenia tej konferencji była zbliżająca się beatyfikacja Sługi Bożego, ks. Michała Sopoćki (28 września 2008 roku), kapłana Archidiecezji Białostockiej, który tak bardzo przyczynił się — za łaską Bożą — do rozwoju i rozpropagowania kultu Bożego Miłosierdzia, objawionego siostrze Faustynie Kowalskiej. Jego to zasługą jest powstanie Dzienniczka jako zapisu fascynującego dialogu dokonującego się między Siostrą a Jezusem. Stał się on podstawą do ogłoszenia kanonizacji s. Faustyny, a także — przynajmniej w jakiejś mierze — do wyniesienia na ołtarze samego ks. Michała.

Tematyka Bożego miłosierdzia znalazła potem swoje silne wyakcentowanie w papieskiej encyklice Dives in misericordia Jana Pawła II. Ojciec Święty przeprowadza w tym dokumencie między innymi analizę egzegetyczną terminów biblijnych odnoszących się do miłosierdzia, zwracając tym samym uwagę na podstawowy fakt, że właściwe zrozumienie kultu miłosierdzia Bożego jest zależne od dobrej analizy słownictwa poświęconego tej tematyce zarówno w Starym, jak i w Nowym Testamencie.

Pierwszy List do Tymoteusza

Cel listu

Celem listu jest przekazanie Tymoteuszowi, młodemu biskupowi Efezu, szeregu pouczeń dotyczących zarówno błędnych nauk w gminie, jak i zachowania dyscypliny kościelnej. Błędne nauki rozsiewają głównie judeochrześcijanie: zajmują się „baśniami i genealogiami bez końca”, chcą uchodzić za uczonych w Prawie Mojżeszowym, „nie rozumiejąc ani tego, co mówią, ani na czym się opierają” (1,4.7). Paweł przestrzegał przed takimi osobami już wcześniej, gdy pod koniec swej trzeciej wyprawy misyjnej żegnał się w Milecie ze „starszymi” Kościoła Efeskiego: „wiem, że po moim odejściu wejdą między was wilki drapieżne, nie oszczędzając stada. Także spośród was samych powstaną ludzie, którzy głosić będą przewrotne nauki, aby pociągnąć za sobą uczniów” (Dz 20,29n).

Listy pasterskie (wstęp)

Wiadomości wstępne

Po omówieniu Listów więziennych (Flp Kol Flm Ef) w ramach zbioru przypisywanego św. Pawłowi (Corpus Paulinum), pozostał nam jeszcze do przedstawienie zestaw trzech tekstów określanych jako Listy pasterskie. Są to: Pierwszy i Drugi List do Tymoteusza (1-2Tm) oraz List do Tytusa (Tt). Są one zgrupowane razem ze względu na wzajemne podobieństwa zarówno co do treści, jak i formy.

Tzw. List do Efezjan (III)

Treść i teologia listu

1. Wstęp (1,1n)

Nagłówek listu (praescriptio) spełnia wszelkie wymogi klasycznej epistolografii hellenistycznej. Jest podany:

• nadawca, superscriptio, zawsze w mianowniku: Paweł (w.1),
• adresat, adscriptio, zawsze w celowniku: święci i wierni (w.1), oraz 
• pozdrowienie, salutatio: łaska (gr. charis) i pokój (gr. eirēnē) od Boga, naszego Ojca, oraz Pana, Jezusa Chrystusa (w.2).